Ο Λογαριασμός μου

Δωρεάν αποστολή για αγορές άνω των 30€ | Δωρεάν αντικαταβολή | Έως 24 άτοκες δόσεις | Έως -85% χαμηλότερες τιμές σε πάνω από 300.000 τίτλους

Σχόλια Αναγνώστη: The Big Brother

Σχόλιο για το βιβλίο "SAPIENS "
Ένας διάλογος βιολογίας-ιστορίας. Αναφορά σε ένα γενικό-μακροϊστορικό πλαίσιο. Sapiens, το δολοφονικότερο είδος στον πλανήτη, αλλά και το πιο συνεργατικό. Με τη Γνωσιακή Επανάσταση πλάστηκαν φαντασιακοί συνεκτικοί δεσμοί, αλλά και φαντασιακές ιεραρχίες. Στην ιστορία δεν υπάρχει δικαιοσύνη και η Εξέλιξη αδιαφορεί για τα ανθρώπινα πεπραγμένα. Μόνο εικασίες μπορούν να γίνουν για την τροφοσυλλεκτική περίοδο, ακόμα και αργότερα, κατά τη νεολιθική εποχή, διότι δεν διαθέτουμε επαρκή παλαιοανθρωπολογικά, αρχαιολογικά κ.ά. στοιχεία. Οι απόψεις του συγγραφέα για τις αυτοκρατορίες και την παγκοσμιοποίηση, καθώς και η πίστη του στη φυσική επιλογή και εξέλιξη, ίσως εξόργισαν πολλούς αναγνώστες. Ένας ιστορικός δεν μπορεί να καλύψει όλα τα γεγονότα, αλλά αναφέρει όσα βασικά τον ενδιαφέρουν και σ’ αυτό το σημείο πρέπει να κρίνεται η συμβολή του έργου του. Σκοπός του Χαράρι δεν είναι να γράψει μια παραδοσιακή ιστορία, όπως τη διαβάζουμε στα περισσότερα βιβλία. «Μεγάλα άλματα στη δύναμη των ανθρώπων δεν βελτίωσαν ιδιαίτερα τη ζωή του μεμονωμένου σάπιενς και συνήθως προκάλεσαν απέραντη δυστυχία σε άλλα ζώα». Ένα από τα συμπεράσματα σε πολλά σημεία του έργου του. Το προτελευταίο κεφάλαιο, εξαιρετικά σημαντικό, αναρωτιέται για το τι είναι η ευτυχία και πώς μπορεί να κατακτηθεί. Αιρετικό, ρηξικέλευθο έργο, με ώριμες αντιλήψεις για τη φιλοσοφία της ιστορίας, «ενοχλητικό», βλάσφημο, ανίερο, γόνιμο, απολαυστικό και εφαλτήριο προβληματισμών.
2022-04-25 09:09:07
Σχόλιο για το βιβλίο "ΣΦΑΙΡΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟ "
Θα μπορούσε να είχε γράψει ένα πολύ καλό μυθιστόρημα-θρίλερ ο Μαρής, αλλά απεβίωσε. Ο Γ. Λεονταρίτης δημοσιεύει το υλικό που είχε συγκεντρώσει ο Μαρής σχετικά με το Μακάριο, από συνεντεύξεις μαζί του, γράφει την εισαγωγή και το επίμετρο. Αυτό που διαβάζουμε δεν είναι μυθιστόρημα. Είναι μαρτυρίες, που είχαν δημοσιευτεί στην Απογευματινή και θα γίνονταν μυθιστόρημα αν δεν είχε πεθάνει ο Γ. Μαρής.
Έχει, λοιπόν, ιστορική αξία ως ντοκουμέντο και ως πρωτογενής πηγή πληροφόρησης. Περιγράφεται όλη η ιστορία από το πραξικόπημα εναντίον του, τη φυγή στο εξωτερικό (Μάλτα, Αγγλία, ΗΠΑ), την εισβολή της Τουρκίας στην Κύπρο, τις σκληρές διαπραγματεύσεις. Οι εχθροί του Αρχιεπισκόπου τον κατηγορούσαν ότι δεν ήθελε την Ένωση και ήταν "συνοδοιπόρος" της Αριστεράς. Αυτά διατεινόταν η ΕΟΚΑ Β΄ και γύρω της συνασπίστηκαν παντοειδείς δυσαρεστημένοι, που κατηγορούσαν το Μακάριο για αυταρχισμό. Διαφαίνεται μια απέχθεια προς το πρόσωπό του ακόμα και πριν τον Ιωαννίδη. Το 1970 επιχείρησαν ανεπιτυχώς να τον δολοφονήσουν. Τα σενάρια είναι πολλά για το οποίο κρύβονταν πίσω από αυτήν την επίθεση. Έπειτα, στο πραξικόπημα του 1974 και, μετά την διάλυση της χούντας και τον ερχομό της δημοκρατίας, ακόμα μια απόπειρα δολοφονίας. Στο βιβλίο αναφέρεται ο πολύ ύπουλος και ύποπτος τρόπος με τον οποίο χειρίστηκε την τουρκική εισβολή ο Κίσιντζερ. Υπονοείται ανάμιξη της CIA σε όλη αυτήν την περίοδο, η οποία προσπαθούσε να υποσκάψει και να βλάψει το Μακάριο, συνεργαζόμενη με τη χούντα και την ΕΟΚΑ Β΄. Πάντως, από τα επίσημα στοιχεία που έχουμε στα χέρια μας, οι ΗΠΑ δεν φαίνεται πουθενά να υποκινούν την απριλιανή δικτατορία ούτε να έχουν άμεση εμπλοκή στο πραξικόπημα εναντίον του Μακαρίου. Η στάση των ΗΠΑ θυμίζει την τωρινή τους στάση απέναντι στους Κούρδους. Επιπλέον, δεν υπάρχει κανένα στοιχείο ότι η ενέργεια της χούντας του Ιωαννίδη ήταν αμερικανοκινούμενη ή είχε ως στόχο την εμπλοκή της Τουρκίας. Όπως λέει και ο Μακάριος, πρόκειται για βλακεία, αστοχία και ανευθυνότητα.
2022-04-25 09:03:24
Σχόλιο για το βιβλίο "Ο ΣΤΟΟΥΝΕΡ"

Παρά την απουσία κάποιας ιδιαίτερης πλοκής, το συγγραφικό στυλ είναι τόσο διαυγές και ειλικρινές, η εξιστόρηση της μυθοπλασίας είναι τόσο καταιγιστική, που κάνει τον αναγνώστη να αναρωτιέται πού το πάει ο συγγραφέας και να θέλει να το ολοκληρώσει. Το μυθιστόρημα έχει ως επίκεντρο την τραγικότητα της ζωής. Με συντομία παρουσιάζω κάποιες λέξεις και σχήματα, που αρμόζουν στην ατμόσφαιρα αυτού του έργου: απώλεια, δυστυχία, αδιαφορία, αμηχανία, μοναξιά, εσωτερική εξορία, γενικευμένη θλίψη, νόημα ζωής, ανυπαρξία, αποσύνδεση-διαχωρισμός, λαγνεία, αγάπη, ασαφής εικόνα του εαυτού, κοινωνικός έλεγχος, καταστροφή του εαυτού, φθορά, απελπισία, κόπωση, βαρυθυμία, απομόνωση, αποξένωση, κενότητα, αποτυχημένη ζωή, σοφία, άγνοια. Όσο για το θάνατο, αυτός φανερώνεται στο μυθιστόρημα με τρεις μορφές: ως απώλεια προσώπων και στιγμών που αγαπούμε, ως απώλεια από τους πολέμους, ως φυσική καταστροφή του εαυτού μας.
Το μυθιστόρημα είναι εξαιρετικό. Το συνιστώ ανεπιφύλακτα και σίγουρα μας κάνει πιο γνώστες και φιλοσοφημένους σχετικά με τη ζωή, την ύπαρξη και τις τραγικότητες που τις συνοδεύουν. Είναι βαθιά φιλοσοφικό, χωρίς να βασίζεται σε αποφθέγματα και χωρίς να ανοίγει εισαγωγές με πομπώδη και διδακτικό τόνο.
2022-04-25 09:00:31
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΤΟ ΛΕΜΕ ΕΠΙΣΤΗΜΗ; "
Ένα κλασικό έργο Επιστημολογίας, ήτοι φιλοσοφίας της επιστήμης, είναι του A. F. Chalmers, με τίτλο « Τι είναι αυτό που το λέμε επιστήμη; », Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 1994. Δεν πρόκειται για εκλαΐκευση, είναι όμως απολύτως κατανοητό. Το πλεονέκτημά του είναι ότι αντιμετωπίζει κριτικά την κάθε θεωρία για την επιστήμη και βάζει σε μια τάξη και σειρά τις θεωρίες που έχουν αναπτυχθεί γύρω από αυτή. Ο Chalmers αναφέρεται βασικά στη φυσική και στις θετικές επιστήμες, των οποίων τις μεθόδους και τις θεωρίες που έχουν αναπτυχθεί γύρω από αυτές τις μεθόδους, θεωρεί ανώτερες σε σχέση, π.χ., με το μαρξισμό, την κοινωνιολογία, την ευρύτερη φιλοσοφία και την ιστορία. Το βιβλίο αφορά πολύ εμμέσως τους κοινωνικούς επιστήμονες, αλλά άμεσα τους φυσικούς επιστήμονες και τους ειδικευμένους στη φιλοσοφία των θετικών επιστημών. Απευθύνεται σε όσους και όσες θέλουν να ανακαλύψουν τους νόμους της φύσης, μέσω των θεωριών αναφορικά με αυτή.
2022-04-25 08:57:56
Σχόλιο για το βιβλίο "ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ "
Η «Κοινωνική Ψυχολογία» της Φλώρας Κοκκινάκη απευθύνεται βασικά σε προπτυχιακούς φοιτητές. Η Κοινωνική Ψυχολογία είναι μία εκ των κοινωνικών επιστημών, η οποία ασχολείται με τις διατομικές ή/και διομαδικές διεργασίες, σχέσεις οι οποίες οδηγούν σε στάσεις ή συμπεριφορές και παράγουν κοινωνικά αποτελέσματα. Είναι μια αρκετά εμπειρική επιστήμη. Γιατί, παρά τα διάφορα ερμηνευτικά μοντέλα και τις θεωρίες, έχει ενεργητικό σε πολλά πειράματα υπό ελεγχόμενες συνθήκες, κάποια από αυτά άφησαν ιστορία, τα οποία θυμίζουν τα εργαστηριακά πειράματα στην επιστήμη της Φυσικής. Η Κοινωνική ψυχολογία πραγματεύεται θέματα όπως η αρνητική ή θετική κοινωνική συμπεριφορά, η διαμόρφωση της προσωπικότητας, η υπακοή ή η ανυπακοή, το κύρος και άλλα. Τα πιο ενδιαφέροντα θέματα, κατά τη γνώμη μου, είναι όσα σχετίζονται με προκαταλήψεις και οδηγούν συχνά σε συνέπειες διακρίσεων, αποκλεισμού ή επιθετικής συμπεριφοράς. Την προηγούμενη δεκαετία, με την κρίση στην Ελλάδα και τις έντονες εντάσεις, με απασχόλησαν πολύ αυτά τα προβλήματα. Σε αυτό το βιβλίο έλαβα πολλές απαντήσεις και ερεθίσματα προβληματισμού. Το βιβλίο είναι καλογραμμένο, έχει πλούσια βιβλιογραφία και παραπομπές στις εκάστοτε έρευνες και θεωρίες των Κοινωνικών Ψυχολόγων. Είναι δομημένο ως επιστημονικό σύγγραμμα, το οποίο παρέχει συνοπτικά τους βασικότερους προβληματισμούς και τα βασικότερα πορίσματα από μελέτες και πειράματα, καθώς και μια κριτική επισκόπηση για κάθε μοντέλο και θεωρία. Αναφέρεται συνοπτικά και στο πολιτισμικό πλαίσιο, σε παράγοντες κλιματικούς που επηρεάζουν τη συμπεριφορά, καθώς και σε θεωρίες εξελικτικής ψυχολογίας και κοινωνιοβιολογίας, οι οποίες όμως είναι δύσκολο να μετρηθούν και να υπολογιστούν. Τα τελευταία κεφάλαια έχουν και το μεγαλύτερο ενδιαφέρον.
2022-04-25 08:56:00
Σχόλιο για το βιβλίο "ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ"
Απλά τέλειο! Η Επιτροπή για την Ψυχιατρική και την Υγεία τίμησε με βραβείο τον Irvin D. Yalom. Ο τελευταίος αναρωτιέται τι σχέση έχει ο ίδιος με τη θρησκεία και γράφει ένα υπέροχο μικρό δοκίμιο. Ο ίδιος, ως άνθρωπος και επιστήμονας είναι εντελώς άθεος. Απορρίπτει κάθε τι υπερφυσικό (θρησκείες, ουφολογία, μαντεία, κτλ.) και αποδέχεται μόνο αυτό που μπορεί να αποδειχτεί. Ως θεραπευτής έχει κληθεί όμως να αναλάβει πολλές περιπτώσεις βαθιά θρησκευόμενων ανθρώπων, κάτι που απαιτεί σεβασμό και λεπτούς χειρισμούς. Αναγνωρίζει όμως και τον ανακουφιστικό ρόλο της πίστης στον ψυχισμό των ανθρώπων. Οι θρησκείες δίνουν άλλου είδους απαντήσεις στους πιστούς. Με δικά μου λόγια, η επιστήμη δίνει επιστημονικές απαντήσεις, ενώ οι θρησκείες δίνουν εσχατολογικές απαντήσεις. Θεωρεί ότι υπάρχουν τέσσερις έσχατες έννοιες που σχετίζονται στενά με την ψυχοθεραπεία: ο θάνατος, η μοναξιά, η ανάγκη νοήματος και η ελευθερία. Θεωρεί ότι η θεραπεία δεν πρέπει να προχωρεί με βάση τη θεωρία, αλλά με βάση τη σχέση. Γράφει: «Είμαστε όλοι στην ίδια μοίρα και κανένας θεραπευτής-και κανένας άνθρωπος-δεν είναι άτρωτος στις εγγενείς τραγωδίες της ύπαρξης». Όσο για τη θρησκευτική πίστη αναφέρει: «Συνεπώς η αιτία που η θρησκευτική πίστη είναι πανανθρώπινη είναι ότι το υπαρξιακό άγχος είναι πανανθρώπινο». Το βιβλίο έχει και αυτοβιογραφικές αναφορές. Μνημονεύει το Νίτσε και προτιμά «σαφώς μια νιτσεϊκή προοπτική, που είναι εορταστική για τη ζωή, δεμένη με τη ζωή, και βασίζεται στην amor fati, την αγάπη για τη μοίρα σου». Στις τελευταίες 15 γραμμές του βιβλίου γίνεται μνεία για τον Καζαντζάκη και ο Yalom εκφράζει τον θαυμασμό του σ’ εκείνον.
2022-04-25 08:53:15
Σχόλιο για το βιβλίο "ΑΓΑΠΗΤΟΙ ΤΖΙΧΑΝΤΙΣΤΕΣ..."
Το βιβλίο «Αγαπητοί τζιχαντιστές» είναι ένα δείγμα πολιτισμικής κριτικής κακού γούστου, έκδηλα συντηρητικής και υπερβολικής. Αυτές είναι οι δικές μου εντυπώσεις από την ανάγνωση. Μένει τώρα, να σχολιάσω και το Επίμετρο.Οι σκέψεις του Λάκη Προγκίδη στο Επίμετρο δεν άλλαξαν τις εντυπώσεις μου από την ανάγνωση του δοκιμίου του Φιλίπ Μυρέ. Αν το θέμα δεν είναι ο λίβελος ή η πρόκληση, αλλά η κριτική σκέψη, διαφωνώ με τέτοιου είδους κριτικές σκέψης. Οι κριτικές μπορεί να είναι κάθε λογής. Αυτό που κατάλαβα κι εγώ από την ανάγνωση, είναι ότι ο συγγραφέας κρούει το καμπανάκι του κινδύνου για το θάνατο του δυτικού μας πολιτισμού και κάνει έκκληση στην κοινή λογική. Δεν είμαι σίγουρος, αν δεχτώ την παρακμή του δυτικού πολιτισμού, ότι έχει γίνει σωστή διάγνωση κι ότι η επίκληση στην κοινή λογική είναι ουδέτερη, περιεκτική και, κυρίως θεραπευτική. Ο συγγραφέας δεν με πείθει. Κατά το Μυρέ ο δυτικός πολιτισμός παρεκκλίνει απόλυτα από τις αξίες του, δηλαδή «από την κριτική σκέψη, το πνεύμα της σύγκρουσης και την ικανότητα ν’ αφομοιώνουμε το Κακό και το δαιμονικό προκειμένου να τα κατανοούμε και να τα πολεμούμε (λόγια του Μυρέ)». Επίσης, αυτή ή άρνηση του ίδιου μας του εαυτού που δεν μας επιβλήθηκε από κανέναν εξωτερικό εχθρό, αλλά από εμάς τους ίδιους, υποσκάπτει την αυτογνωσία μας και την ύπαρξή μας. Στο μόνο που θα μπορούσα να συμφωνήσω με την κριτική ανάλυση του Μυρέ είναι η παντοδύναμη νίκη του Καλού και η «υπερεορτοποίηση», μορφές παρακμής, που μου θυμίζουν τον ηδονισμό της επικρατούσας δεξιάς μπερλουσκονικής κουλτούρας στο έργο του Ραφαέλλε Σιμόνε, «Το μειλίχιο τέρας»-δεν τον αναφέρει ο Μυρέ, εγώ κάνω τον παραλληλισμό αυτό. Τέλος, μπορούν να γίνουν πολιτισμικές κριτικές με διαφορετικά πεδία προβληματισμού και με διαφορετικά συμπεράσματα, πιο προοδευτικές, πιο γόνιμες και περισσότερο αισιόδοξες.


2022-04-25 08:50:15
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΧΑΙΝΤΕΓΚΕΡ "
Για τον Heidegger (20ος αιώνας) βλ. Γουόλιν, Ρίτσαρντ, Τα παιδιά του Χάιντεγκερ: Χάνα Άρεντ, Καρλ Λέβιτ, Χανς Γιόνας και Χέρμπερτ Μαρκούζε, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2017. Το βιβλίο αυτό δεν είναι ούτε μια εισαγωγή στο έργο του Χάιντεγκερ, ούτε μια εισαγωγή στο έργο των αναφερόμενων μαθητών του, αλλά ούτε μια εισαγωγή στον υπαρξισμό και στη φαινομενολογία. Είναι βασικά μια πολεμική εναντίον του Χάιντεγκερ, περισσότερο ιστορικού, παρά φιλοσοφικού ενδιαφέροντος. Αυτό που θέλει να αποδείξει ο συγγραφέας είναι ότι ο πολιτικός του αυταρχισμός βασιζόταν στο φιλοσοφικό του αυταρχισμό. Ο Χάιντεγκερ έχει ακόμα φιλοσοφική αξία, αλλά ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι πρέπει να τον διαβάζουμε πια, με όσα στοιχεία έχουν βγει στο φως, με προσοχή και όχι με θρησκευτική προσήλωση. Πρόκειται για ένα μεγάλο και πρωτότυπο φιλόσοφο, που είχε αδυναμίες στη φιλοσοφία του, οι οποίες ευθύνονται για τη στράτευσή του με τους Ναζί. Οι μαθητές που αναφέρει, όλοι Εβραίοι, βίωσαν επώδυνα τη συστράτευσή του με το ναζισμό και ήταν μάλιστα Εβραίοι, με γερμανική κουλτούρα και αφομοιωμένοι στη γερμανική ζωή. Το έργο αυτό σε μαθαίνει, αλλά προϋποθέτει κάποιες ιστορικές, φιλολογικές και φιλοσοφικές γνώσεις. Είναι δύσκολο και απαιτητικό ανάγνωσμα, ωστόσο και απολαυστικό. Η διεισδυτική και αυστηρή ματιά απέναντι και στους αναφερόμενους μαθητές του Χάιντεγκερ είναι ισχυρή. Οι μαθητές του, τα «παιδιά» του, δεν κατάφεραν να αποκοπούν εντελώς από τις χαϊντεγκεριανές καταβολές τους.
2022-04-25 08:46:18
Σχόλιο για το βιβλίο "ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑΣ (ΔΙΤΟΜΟ-ΣΚΛΗΡΟΔΕΤΗ ΕΚΔΟΣΗ) "
Η εργασία του A.A. Vasiliev, Η ιστορία της βυζαντινής αυτοκρατορίας, είναι από τις πιο καλές και έγκυρες που έχουν γραφτεί. Δεν είναι μια απλή εξιστόρηση γεγονότων, αλλά προσεκτική αξιολόγηση των πηγών (έγκυρες, κάποιες που πρέπει να εξεταστούν περισσότερο, άκυρες) και κριτική αποτίμηση των γεγονότων. Κάποια σημεία δεν τα γνωρίζουμε, άλλα τα γνωρίζουμε μη επαρκώς (όπως για τους Εικονομάχους) και, για άλλα, είμαστε καλά ενημερωμένοι. Ο Ρώσος συγγραφέας κάνει πολιτική, κοινωνική και πολιτισμική ιστορία. Αναφέρεται πολύ στους εξωτερικούς εχθρούς της αυτοκρατορίας και στο πώς αντέδρασε η τελευταία, με τις αποτυχίες και τις επιτυχίες στον στρατιωτικό ή διπλωματικό τομέα. Αναφέρεται όμως και σε εσωτερικά γεγονότα που ταλάνισαν το Βυζάντιο-και όλη τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Σε δογματικά θέματα, στη διαμάχη Χριστιανισμού-ειδωλολατρίας, στις αιρέσεις, στην εικονολατρία και την εικονομαχία, στη μεγάλη ιδιοκτησία και στα προβλήματα που δημιουργούσε, στους αγρότες, στην ιδιοκτησία και την επιρροή των μοναχών, που συχνά συγκρούονταν με τους αυτοκράτορες, σε ζητήματα νομικά και διοικητικά, μεγάλες νομοθετικές πρωτοβουλίες και μεταρρυθμίσεις, σε ζητήματα πολιτισμού (επιστήμες, ιστορία, χρονογραφία, γράμματα, λογοτεχνία, καλλιτεχνική ζωή), σε ανταρσίες και συνωμοσίες, σε αντιμαχίες (άλλες πιο σοβαρές και άλλες λιγότερο σοβαρές) του αυτοκράτορα με τους πατριάρχες, σε ανίερες συμμαχίες, στη σύγκρουση ή συμμαχία του Αυτοκράτορα με βασίλεια της Δύσης ή με τους Πάπες στην Ιταλία, στον πολιτισμικό συγκρητισμό και τις εκατέρωθεν επιρροές Ανατολής και Δύσης, σε κοινωνικά ζητήματα (φτώχεια, ερήμωση καλλιεργειών, λιμοί, λοιμοί, βαριά φορολογία κτλ.). Το βιβλίο αυτό, λοιπόν έχει ενδιαφέρουσες πτυχές: στρατιωτική και πολιτική ιστορία, κοινωνική ιστορία, καθώς και ιστορία του πολιτισμού. Το περίπλοκο «παιχνίδι» των σταυροφοριών περιγράφεται επαρκώς, τα αίτιά του και οι συνέπειές του, οι συμμαχίες και οι περιπλοκές. Η παρακμή της και η απώλεια εδαφών από το 1204 και έπειτα, μέχρι το μοιραίο 1453.
2022-04-25 08:43:40
Σχόλιο για το βιβλίο "ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΑΥΤΟΚΡΑΤΟΡΙΑΣ 324-1453 (ΕΠΙΤΟΜΟ)"
Η εργασία του A.A. Vasiliev, Η ιστορία της βυζαντινής αυτοκρατορίας, είναι από τις πιο καλές και έγκυρες που έχουν γραφτεί. Δεν είναι μια απλή εξιστόρηση γεγονότων, αλλά προσεκτική αξιολόγηση των πηγών (έγκυρες, κάποιες που πρέπει να εξεταστούν περισσότερο, άκυρες) και κριτική αποτίμηση των γεγονότων. Κάποια σημεία δεν τα γνωρίζουμε, άλλα τα γνωρίζουμε μη επαρκώς (όπως για τους Εικονομάχους) και, για άλλα, είμαστε καλά ενημερωμένοι. Ο Ρώσος συγγραφέας κάνει πολιτική, κοινωνική και πολιτισμική ιστορία. Αναφέρεται πολύ στους εξωτερικούς εχθρούς της αυτοκρατορίας και στο πώς αντέδρασε η τελευταία, με τις αποτυχίες και τις επιτυχίες στον στρατιωτικό ή διπλωματικό τομέα. Αναφέρεται όμως και σε εσωτερικά γεγονότα που ταλάνισαν το Βυζάντιο-και όλη τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Σε δογματικά θέματα, στη διαμάχη Χριστιανισμού-ειδωλολατρίας, στις αιρέσεις, στην εικονολατρία και την εικονομαχία, στη μεγάλη ιδιοκτησία και στα προβλήματα που δημιουργούσε, στους αγρότες, στην ιδιοκτησία και την επιρροή των μοναχών, που συχνά συγκρούονταν με τους αυτοκράτορες, σε ζητήματα νομικά και διοικητικά, μεγάλες νομοθετικές πρωτοβουλίες και μεταρρυθμίσεις, σε ζητήματα πολιτισμού (επιστήμες, ιστορία, χρονογραφία, γράμματα, λογοτεχνία, καλλιτεχνική ζωή), σε ανταρσίες και συνωμοσίες, σε αντιμαχίες (άλλες πιο σοβαρές και άλλες λιγότερο σοβαρές) του αυτοκράτορα με τους πατριάρχες, σε ανίερες συμμαχίες, στη σύγκρουση ή συμμαχία του Αυτοκράτορα με βασίλεια της Δύσης ή με τους Πάπες στην Ιταλία, στον πολιτισμικό συγκρητισμό και τις εκατέρωθεν επιρροές Ανατολής και Δύσης, σε κοινωνικά ζητήματα (φτώχεια, ερήμωση καλλιεργειών, λιμοί, λοιμοί, βαριά φορολογία κτλ.). Το βιβλίο αυτό, λοιπόν έχει ενδιαφέρουσες πτυχές: στρατιωτική και πολιτική ιστορία, κοινωνική ιστορία, καθώς και ιστορία του πολιτισμού. Το περίπλοκο «παιχνίδι» των σταυροφοριών περιγράφεται επαρκώς, τα αίτιά του και οι συνέπειές του, οι συμμαχίες και οι περιπλοκές. Η παρακμή της και η απώλεια εδαφών από το 1204 και έπειτα, μέχρι το μοιραίο 1453.
2022-04-25 08:42:36
Σχόλιο για το βιβλίο "ΜΙΚΡΑΣΙΑ, ΧΑΙΡΕ"
Μικρασία, χαίρε: αυτό το έργο του Βενέζη έχει αξία πρωτογενούς πηγής, μαρτυρίας, καθώς και ιστορικής αξίας. Περιγράφει τα φρικώδη εγκλήματα των Τούρκων στη Μικρασιατική Καταστροφή. Τον απαράδεκτο ρόλο του Ύπατου Αρμοστή της Σμύρνης Αριστείδη Στεργιάδη, ο οποίος αποδείχτηκε και μια προσωπικότητα δειλή. Εθνομάρτυρες, όπως ο Μητροπολίτης Σμύρνης Χρυσόστομος και ο Κυδωνιών Γρηγόριος: προσωπικότητες με θάρρος και φτιαγμένες για να μείνουν στη μνήμη. Μιλάει για την ανταλλαγή των πληθυσμών, τις διαπραγματεύσεις και τα παρασκήνια. Δια στόματος Π. Κανελλόπουλου στηλιτεύεται και η εκτέλεση των Εξ. Το έργο αυτό είναι παρασυρμένο από ενθουσιώδη και φλογερό πατριωτισμό, έχει όμως την ψυχραιμία να μην καταδικάζει ένα ολόκληρο λαό (τους Τούρκους) και να τονίζει αφανή γεγονότα, που δείχνουν αμεροληψία, ψυχραιμία και ευθυκρισία. Ο Βενέζης έζησε μέσα στην Μικρασιατική Καταστροφή και έχει τις μνήμες ενός μάρτυρα των γεγονότων. Υπαινίσσονται και λάθη από την ελληνική πλευρά, αλλά η Μεγάλη Ιδέα και ο αλυτρωτισμός είχαν συνεπάρει την ελληνική ψυχή. Πολλές φορές το συναίσθημα καταπλακώνει τον ορθολογισμό, αλλά εδώ ο Βενέζης, παρότι θυμάται με πατριωτική ψυχή, δεν φαίνεται μνησίκακος και άδικος. Φωτίζει πολλές πλευρές των γεγονότων: «Όμως ξέρουμε να κάνουμε κάτι άλλο τίμιο και βαθύ: μπορούμε να μη μνησικακούμε. Γι’ αυτό χωρίς να σβήσουμε την ιστορία μας, εμείς τη συναδελφοσύνη των λαών μας θα τη βοηθήσουμε έτσι: θα βάλουμε στο μερίδιό μας όλα όσα υποφέραμε, τόσους αιώνες μίσους, τη λύπη μας και τον ξερριζωμό μας. Και από την άλλη θα βάλουμε την αγάπη μας για την ειρήνη, τη συνείδηση της ανάγκης να μη βρεθούνε πια οι λαοί μας σε πόλεμο και εξολοθρεμούς.». Αναρωτιέμαι, πάντως, ποιες πολιτικές, στάσεις και συμπεριφορές του ελληνικού στοιχείου, οδήγησαν σε μια καταφανή εχθρότητα προς αυτό τους Τούρκους. Αυτό θα απαιτούσε μια πιο αμερόληπτη και μη εθνοκεντρική προσέγγιση.
2022-04-25 08:33:15
Σχόλιο για το βιβλίο "ΜΕΡΕΣ ΤΗΣ ΜΠΟΥΡΜΑ"
Μέσα στο τροπικό κλίμα, με τα δάση, τους θάμνους, τα ποτάμια, τα πουλιά και τα ζώα, την αποπνικτική ζέστη και τις καταρρακτώδεις βροχές, διαδραματίζεται αυτό το πρώιμο μυθιστόρημα του Όργουελ. Στην αποικία της Αγγλίας, Βιρμανία, όπου οι αποικιοκράτες αξιωματούχοι της Μπούρμα φέρονται στους Βιρμανούς με αυθαιρεσία, ρατσισμό, με ένα κτηνώδη και απαράδεκτο τρόπο. Η ζωή εκεί είναι αποκομμένη, μοναχική και πληκτική. Οι μη Εγγλέζοι αξιωματούχοι προσπαθούν να κερδίσουν την εύνοια των Ευρωπαίων, που τους έχουν πολύ ψηλά. Δωροδοκίες, συκοφαντίες, λασπολογίες και προβοκάτσιες λαμβάνουν συνέχεια χώρο. Πέρα από αυτό το βασικό νόημα (τη συμπεριφορά των αποικιοκρατών απέναντι στους Βιρμανούς), μεγάλη λογοτεχνική αξία έχει η περιγραφή της χλωρίδας, της πανίδας, της ζούγκλας, των τοποθεσιών, των ηθών και εθίμων των Βιρμανών, καθώς και των αλαζόνων Άγγλων gentlemen, με τα χοντρή τους συμπεριφορά. Ο Όργουελ φαίνεται να συμπονά τους ιθαγενείς με τα παθήματά τους. Η πλοκή του έργου είναι απλή, η γραμματοσειρά του βιβλίου μικρή, η μετάφραση αρκετά καλή. Ο πρώιμος Όργουελ είναι πιο λογοτεχνικός και παρακάμπτει το δοκιμιακό και πολιτικό λόγο, χωρίς όμως να είναι απόντες από το έργο αυτό, που είναι και αυτό, κατά βάση και κατά βάθος πολιτικό. Το γλείψιμο, ο φθόνος, τα κατώτερα πάθη, το μίσος, ο δόλος και άλλα συναισθήματα και συμπεριφορές περιγράφονται άρτια σε αυτό το μυθιστόρημα. Οι ταλαίπωρες Βιρμανές πόρνες, οι υποκινούμενες και μη υποκινούμενες εξεγέρσεις ντόπιων, η απαξιωτική έως δολοφονική αντιμετώπιση των ιθαγενών από τους αποικιοκράτες, ανίεροι συμβιβασμοί και ανίερες συμμαχίες, το κύρος, ο ξεπεσμός, η ατίμωση είναι κάποια άλλα στοιχεία που περιλαμβάνει το έργο. Στο τέλος, φαίνεται σαν να νικάει το κακό. Αλλά δεν είναι έτσι. Κάποιες φορές συμπεραίνουμε τη χωρίς νόημα φιλοδοξία, κάποιες φορές κάποιοι ήρωες του έργου αποκαθίστανται και δικαιώνονται με το δικό τους τρόπο, ενώ ο αμαρτωλός, αλλά και δύστυχος και αδικημένος Άγγλος Φλόρυ αυτοκτονεί. Η ζωή αδιαφορεί για το κάρμα...
2022-04-21 10:51:34
Σχόλιο για το βιβλίο "ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΑΣΤΕΣ ΤΩΝ ΝΕΟΤΕΡΩΝ ΧΡΟΝΩΝ "
Όσοι και όσες είχαν καθηγητή τον Π. Κιτρομηλίδη, θα γνωρίζουν ότι είχε μια αυστηρότητα πάνω σε θέματα ιστορικών γνώσεων. Και στο βιβλίο αυτό για τους σύγχρονους πολιτικούς στοχαστές, από την Αναγέννηση έως το 19ο αιώνα, δίνεται ένα βασικό περίγραμμα του ιστορικού πλαισίου, εντός του οποίου κινήθηκαν αυτοί οι στοχαστές και παρέχονται βασικές βιογραφικές πληροφορίες. Οπότε αυτό το βιβλίο είναι λιγότερο περιεκτικό από άλλα που έχει γράψει (όπως το Νεότερη Πολιτική Σκέψη) αναφορικά με τη φιλοσοφία και τη θεωρία, έχει όμως έντονο ιστορικό ενδιαφέρον και είναι μια πολύ καλή εισαγωγή στην νεότερη ιστορία της φιλοσοφίας. Ο Κιτρομηλίδης διακρίνεται για τον όμορφο τρόπο γραφής του και για τις γνώσεις του πάνω στην κλασική και νεότερη πολιτική σκέψη, αλλά και για τις εργασίες του πάνω στον ελληνικό Διαφωτισμό, που προετοίμασαν την εκδήλωση της Επανάστασης του 1821.
2022-03-21 10:32:02
Σχόλιο για το βιβλίο "ΠΛΑΤΩΝ: ΠΟΛΙΤΕΙΑ"
ΓΙΑ ΤΟΝ Πλάτωνα έχουν ειπωθεί και γραφτεί τόσο πολλά, που χάνουμε το λογαριασμό! Είχα διαβάσει κάπου ότι κανείς δεν είναι τόσο πολυδιαβασμένος όσο ο Πλάτων και ο Νίτσε. Ο Καρλ Πόππερ στο έργο «Η ανοικτή κοινωνία και οι εχθροί της», αφιερώνει τον πρώτο τόμο (κρίνοντας αναχρονιστικά) ώστε να καταρρίψει εξονυχιστικά τα επιχειρήματά του και να δείξει ότι οδήγησαν σε ολοκληρωτικά καθεστώτα. Ο Πλάτων στην Πολιτεία, μιλά εξ ονόματος του Δασκάλου του, Σωκράτη. Ο «πονηρός Σωκράτης» παρασύρει και προκαλεί τους αντιπάλους του, μέχρι να τους ζορίσει και να τους στριμώξει. Διατείνεται ότι διακατέχεται από άγνοια, ενώ έχει μια ολοκληρωμένη εικόνα για την οργάνωση μιας ιδανικής πολιτείας, για την αρετή και τη γνώση. Ο Σωκράτης εκμαιεύει απαντήσεις, αλλά έχει πολλά να πει και να προτείνει. Ο σύγχρονος ελληνικός εθνικισμός έχει κατά νου μια Ελλάδα και μια Ιδέα για την αρχαία Ελλάδα ενιαία και αδιαφοροποίητη. Στην πραγματικότητα δεν είναι έτσι τα πράγματα. Ο ελληνισμός και η ελληνική σκέψη προχώρησαν μέσα από αμφισβητήσεις, συγκρούσεις και ρήξεις. Π.χ., ο Αριστοφάνης σατίριζε το Σωκράτη. Ο Αριστοτέλης επέκρινε τον Πλάτωνα σε διάφορα σημεία. Κι εδώ, στην «Πολιτεία» του, ο Πλάτων καταφέρεται εναντίον των ποιητών (Ομήρου, Ησιόδου, Αρχιλόχου, Αισχύλου και άλλων) επειδή θεωρεί ότι δεν δημιουργούν τα κατάλληλα πρότυπα ηθικής για τους φύλακες της Πολιτείας, αλλά ούτε για τους θεούς. Οι θεοί, οι ημίθεοι και οι ήρωες δεν γίνεται να κλαίνε, να είναι ασύδοτοι, να επιδίδονται σε κραιπάλες, να είναι πονηροί και ψεύτες, να δειλιάζουν κ.λπ. Από την άλλη, δεν τους απορρίπτει εντελώς και δεν υποτιμά τη λογοτεχνική τους συμβολή. Πολλά φαίνονται τρομακτικά σήμερα, μετά τη ναζιστική θηριωδία. Αλλά το έργο αυτό του Πλάτωνα παραμένει κορυφαίο ως σύλληψη. Η καλύτερη δυνατή έκδοση και η καλύτερη δυνατή μετάφραση!
2022-03-07 17:10:21
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΟ ΕΠΟΣ ΤΟΥ ΓΚΙΛΓΚΑΜΕΣ"
Αναμφίβολα, το πρώτο έπος στην ιστορία της ανθρωπότητας! Ο απόηχός του στη Βίβλο, τα ομηρικά έπη και την ινδο-γερμανική φιλολογία, μέσω προφορικών αφηγήσεων, υποστηρίζεται από τους ειδικούς. Δυστυχώς, μεγάλο μέρος του έργου, που μεταφράστηκε από τη σφηνοειδή γραφή, έχει καταστραφεί, πολλά σημεία των πινάκων έχουν θρυμματιστεί και αλλοιωθεί. Το έπος του Γκίλγκαμες είναι γραμμένο τη σουμεριακή περίοδο, τότε τραγουδιόταν με τη συνοδεία μουσικού οργάνου και είχε μέτρο. Μεταγενέστερες προσθήκες και εκδοχές το αναδημιουργούν ή το τροποποιούν (εκδοχή της Νινευής, ακκαδική ανάγνωση κτλ.). Το έπος μιλά για έναν ήρωα, το Γκίλγκαμες, για την αξία της φιλίας και της συντροφικότητας, για τα φόβο του θανάτου, την εναγώνια προσπάθεια των ανθρώπων να τον υπερνικήσουν, καθώς και για τη φιλοδοξία της υστεροφημίας. Ο Ενκιντού (στη σουμερική εκδοχή υπηρέτης, στην ακκαδική εκδοχή αδερφικός φίλος του Γκίλγκαμες) συμβολίζει την υλική φύση του Γκίλγκαμες, η οποία εξέρχεται από την κτηνώδη ζωή και εντάσσεται στον πολιτισμό. Το σεξ με μία πόρνη, σε αυτήν την περίπτωση διαδραματίζει ρόλο καταλυτικό και εξαγνιστικό. Η κάθοδος του Γκίλγκαμες στον Κάτω Κόσμο, μας θυμίζει τον Ηρακλή και τον Οδυσσέα, η φόνευση του τέρατος του δάσους των Κέδρων, του Χουάουα (σουμεριακή ονομασία) ή Χάμπαμπα (ακκαδική ονομασία) και του Ταύρου τ’ Ουρανού μας φέρνει στο νου τους άθλους του Ηρακλή. Η φιλία αίματος μεταξύ του Ενκιντού και του Γκίλγκαμες θυμίζει τη σχέση Αχιλλέα και Πάτροκλου, ενώ η Κιβωτός του Ζιουσούντρα είναι η σουμεριακή αναφορά στην Κιβωτό του Νώε της Παλαιάς Διαθήκης. Πέρα από το κύριο έπος, η έκδοση παραθέτει και αυτοτελή ποιήματα που συμπληρώνουν το έπος, γιατί είναι τρόπον τινά σχετικά με τις ιστορίες του Γκίλγκαμες. Μακάρι, να είχαμε περισσότερα στοιχεία από αυτά που διαθέτουμε για αυτό το έπος και για τους μύθους και θρύλους των πρώτων εκείνων πολιτισμών της ανθρωπότητας!
2022-03-07 17:06:36
Σχόλιο για το βιβλίο "ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΠΛΟΥΣΙΟΙ ΓΙΝΟΝΤΑΙ ΟΛΟ ΚΑΙ ΠΛΟΥΣΙΟΤΕΡΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΦΤΩΧΟΙ ΟΛΟ ΚΑΙ ΦΤΩΧΟΤΕΡΟΙ? "
Το βιβλιαράκι αυτό, με τα καυστικά σκίτσα είναι καλό ως βασικό έναυσμα κριτικής σκέψης και προβληματισμού. Είναι σαφές, έχει επιχειρήματα και είναι καλογραμμένο και κατανοητό. Είναι κατάλληλο και για νεαρές ηλικίες. Είναι κατά το ήμισυ επηρεασμένο από το Μαρξ (θεωρία για την προέλευση του κέρδους) και, έχει να παρουσιάσει κι άλλες σοσιαλιστές και κοινωνιολογικές αναλύσεις (κοινωνικό, πολιτιστικό και συμβολικό κεφάλαιο, επίδειξη πλούτου, ταξική συνείδηση όμοια για τους πλούσιους και επιδίωξη των πλουσίων να συνάπτουν όλων των ειδών τις σχέσεις μόνο μεταξύ τους, τρόπος ζωής και άλλα). Αλλά έχει προβλήματα. Πρώτον, θεωρεί τον κόσμο διχασμένο ανάμεσα στους «υπερπλούσιους» και τους φτωχούς, παραβλέποντας άλλες συνιστώσες, όπως τις γεωγραφικές, τις πολιτισμικές, τις ιστορικές, τις γεωπολιτικές, τις ιδεολογικές και τα λοιπά. Ενώ, σχηματικά, μας δίνει ένα περίγραμμα συμφερόντων, αυτό δεν αρκεί για να κατανοήσουμε τον κόσμο στην ολότητά του. Αλλά, ας μείνουμε σε αυτό που λέει και θέλει να αποδείξει ο τίτλος: γιατί οι πλούσιοι γίνονται όλο και πλουσιότεροι και οι φτωχοί όλο και φτωχότεροι; Παρέχονται σαφή παραδείγματα, πάνω σε αυτό. Δεύτερον, σε κάποια στιγμή δηλώνεται ότι οι υπερπλούσιοι ή η κυρίαρχη τάξη στρέφουν τους λιγότερο φτωχούς και τους περισσότερο φτωχούς σε αντιπαλότητες, προκειμένου να εξασφαλίσουν την ηγεμονία τους. Αυτό, νομίζω, δεν είναι μια σοβαρή ταξική ανάλυση, που να σέβεται την πολυπλοκότητα των ταξικών συμφερόντων στις κοινωνίες. Οι μαρξιστές αγαπούν τα νούμερα. Έτσι κι εδώ παρέχονται βασικές στατιστικές πληροφορίες, κυρίως από τη Γαλλία, που δείχνουν το χάσμα μεταξύ (υπερ)πλουσίων και φτωχών. Σε γενικές γραμμές είναι χρήσιμο για ανάπτυξη κριτικής ματιάς και λέει αλήθειες που πονάνε. Αλλά είναι μονομερές, αρκετά σχηματικό και ελλιπές.
2022-03-07 16:23:59
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΟ ΧΡΕΟΣ ΠΟΥ ΞΕΠΛΗΡΩΘΗΚΕ ΑΡΓΑ "
Ο Στέφαν Τσβάιχ ήταν ένας υπέροχος συγγραφέας, που έφτανε στα βάθη της ανθρώπινης ψυχής. Αυτές οι 5 νουβέλες που διαβάζουμε εδώ θεωρούνται αντιπροσωπευτικές του συνολικού του έργου. Η μετάφραση είναι εξαιρετική και οι ίδιες οι νουβέλες έχουν μεγάλο λογοτεχνικό κάλλος και ποιότητα. Καταπιάνονται με ανθρωποκεντρικά ζητήματα, όπως η αξιοπρέπεια, η εντιμότητα, ο φθόνος, η προδοσία, η απληστία, η υποκρισία και άλλα. Η παρούσα έκδοση είναι του Μεταιχμίου, το 2018 και η εισαγωγή, η ανθολόγηση και η μετάφραση είναι της Γιώτας Λαγουδάκου. Ο Αυστριακός συγγραφέας διώχτηκε από τους Ναζί, ήταν οπαδός του Φρόυντ, τον οποίο γνώριζε προσωπικά και αυτοκτόνησε με τη γυναίκα του, διαβλέποντας ένα ζοφερό μέλλον, όπου θα επικρατούσαν οι Ναζί.
2022-03-07 16:21:32
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΟ ΤΟΠΙΟ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ "
Το «Τοπίο της ιστορίας» είναι ένα έργο φιλοσοφίας της ιστορίας, που πραγματεύεται την ιστορική μεθοδολογία. Ο συγγραφέας θεωρεί ότι η ιστορική μέθοδος προσεγγίζει πιο πολύ τη μέθοδο των φυσικών επιστημών παρά αυτή των κοινωνικών επιστημών. Υποστηρίζει, επομένως, ότι η ιστορική επιστήμη έχει περισσότερη μεθοδολογική συνάφεια με τις φυσικές επιστήμες, παρά τις κοινωνικές. Ο Gaddis γράφει με τέτοια ζωντάνια, αμεσότητα και λυρισμό, που θυμίζει λογοτέχνη, ακόμα κι αν κάποια σημεία του έργου είναι δύσκολα και δεν μπορείς να χαρακτηρίσεις αυτή τη μελέτη εκλαΐκευση. Είναι επηρεασμένος από τις τέχνες, συνδιαλέγεται μαζί τους, συνδιαλέγεται και με τις φυσικές επιστήμες. Επίσης, το έργο αυτό διακρίνεται για το χιούμορ. Δεν υπάρχει καμία περίπτωση να το βαρεθεί ο αναγνώστης, δεν απωθεί η γραφή του ούτε ο όγκος του βιβλίου, παρόλο που σε κάποια σημεία ο αναγνώστης θα δυσκολευτεί. Ο συγγραφέας κάνει χρήση αρκετών και αρκετά πειστικών επιχειρημάτων, που διευκολύνουν την κατανόηση του έργου και την ανάλυσή του. Σ’ όλο το περίτεχνο αυτό έργο διαγράφεται και σκιαγραφείται η πολεμική του συγγραφέα εναντίον των μεθόδων των κοινωνικών επιστημών, αλλά και κατά του σχετικισμού, που αρνείται τη δυνατότητα της αντικειμενικότητας, θεωρεί ισάξιες όλες τις θεωρίες και πρεσβεύει ότι οτιδήποτε μπορεί να λέγεται.
2022-03-07 16:19:55
Σχόλιο για το βιβλίο "ΑΔΡΙΑΝΟΥ ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ"
Φαίνεται ένα σπουδαίο έργο. Κάποιοι το κατατάσσουν στα καλύτερα έργα όλων των εποχών. Είναι μια λογοτεχνική ανάπλαση, μια μυθιστορηματική βιογραφία. Στα ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Χατζηνικολή. Η μετάφραση της Ιωάννας Δ. Χατζηνικολή ίσως να μην είναι η καλύτερη δυνατή. Αλλά, όπως και να έχει, το έργο έχει μεγάλη λογοτεχνική αξία. Το έργο έχει φιλοσοφικά στοιχεία και είναι γραμμένο με λογοτεχνικό τρόπο. Ο Αδριανός έζησε σε μια εποχή της ηδονιστικής Ρώμης, που, όμως, τα ρεύματα του στωικισμού, του κυνισμού και των επικούρειων ήταν ισχυρά. Ο Αδριανός ήταν πολύπλευρη προσωπικότητα με στόφα ηγέτη, ο οποίος θα διαδεχτεί τον Τραϊανό στην αυτοκρατορία της Ρώμης. Δεν υπήρξε ασκητής, έψαχνε να βρει τον εαυτό του μέσα από την κραιπάλη. Αδιαφορούσε για τη ζωή και απλά δοκίμαζε καταστάσεις και εμπειρίες. Τον ένοιαζε περισσότερο η Ιστορία. Υπήρξε πολύ καλός πολεμιστής και πολεμικός αξιωματούχος, διαφωνούσε όμως με την κατασπατάληση πόρων για το μέτωπο των βαρβάρων (Δακών, Σαρματών, Πάρθων και άλλων) και ανησυχούσε για εσωτερικές εξεγέρσεις από τοπικούς κτηματίες και άρχοντες, καθώς και Ιουδαίους και Άραβες εμπόρους.. Ήταν πιότερο ένας ειρηνιστής. Προτιμούσε τις εμπορικές συμφωνίες, παρά επικίνδυνα ανοίγματα σε περιοχές μακριά από τα σύνορα, άγνωστες και εχθρικές. Τους βάρβαρους, από τη μία στους σκότωνε, από την άλλη τους έβλεπε με μια φιλομαθή και ευγενική περιέργεια. Ήταν λάτρης του ελληνικού πολιτισμού και προσπάθησε να τον αναδείξει. Η ερωτική του ζωή ήταν πολυποίκιλη και αμφιφυλοφιλική. Η σύνεση και η υπερβολή είναι δυνάμεις αντιμαχόμενες στην προσωπικότητά του. Τα «απομνημονεύματά» του έχουν και ιστορική αξία, πέρα από τη λογοτεχνική και φιλοσοφική. Ο Αδριανός επεδίωκε την ισχύ, για να ολοκληρώσει το πεπρωμένο του, που δεν (θα) ήταν αυτό ενός συνηθισμένου ανθρώπου.
2022-03-07 16:16:04
Σχόλιο για το βιβλίο "ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ (ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΤΟΜΟΣ) "
Υψηλής ευκρίνειας, σπουδαίας γραφής έργο για τη φιλοσοφία της επιστήμης είναι του R.S. Woolhouse, Φιλοσοφία της Επιστήμης, Β μέρος: οι εμπειριστές. Εξετάζει τους εμπειριστές φιλοσόφους του 17ου αιώνα, των νεότερων δηλαδή χρόνων, όπως τoυς Bacon, Gassendi, Hobbes, Locke, Berkley, φτάνοντας ως το Hume (18ος αιώνας). Πραγματεύεται την πηγή της ανθρώπινης γνώσης και των ιδεών, τα διάφορα είδη γνώσης που αποκτώνται με διάφορους τρόπους και τη φύση της επιστήμης. Είναι από τα πιο καλογραμμένα και προσιτά-μη εκλαϊκευτικά έργα. Εξηγεί ο συγγραφέας γιατί κατατάσσει τους συγκριμένους φιλοσόφους στη «σχολή» του εμπειρισμού, ενώ δεν τοποθετείται φανατικά. Κοινό σημείο μεταξύ των εμπειριστών είναι η αμφισβήτηση του αριστοτελισμού και η στροφή προς τις φυσικές επιστήμες, τη «φυσική φιλοσοφία», καθώς και η έμφαση που αποδίδεται στην εμπειρία και την παρατήρηση για την προέλευση της γνώσης. Θα άξιζε να αναζητήσουμε και τον πρώτο τόμο, που αφορά τους ορθολογιστές φιλοσόφους, των ίδιων εκδόσεων, διαφορετικού συγγραφέα. Το συγκεκριμένο βιβλίο είναι από τις εκδόσεις Πολύτροπον, 2003 και με άρτια μετάφραση από τη Σοφία Τσούρτη.

2022-03-07 16:13:24
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΗ ΛΕΝΕ ΜΑΝΤΩ"
Διαβάζεται ευχάριστα. Είναι καλό λογοτεχνικά. Έχει συναισθηματικές εικόνες. Είναι λίαν σύντομο ποσοτικά, αλλά και περιεκτικό ποιοτικά. Αφορμή ένα όνομα (Μαντώ) που δεν αρέσει στην ηρωίδα που το φέρει. Ετυμολογικές σκέψεις και συνειρμοί. Αναφορά και άποψη πάνω στην ιστορία, την κοινωνική τάξη και την πολιτική. Και, άκρως σύγχρονο, υπό την τεχνολογική και κοινωνική σημασία (facebook, sms, αλλά και lockdown). Η Μαντώ ψυχαναλύεται από ειδικό. Θέλει να ξεπεράσει τη μικρότητα της μητέρας της, η οποία αυταρχικά της επέβαλε ένα όνομα που δεν της άρεσε, βρίσκει έναν ανάξιο εραστή, αναρχικό και πολιτικό αγωνιστή, που έχει τα ίδια ελαττώματα με τον πατέρα της, με τον οποίο χώρισε η μητέρα της επεισοδιακά. Ένα διήγημα διαψεύσεων, υποκρισιών, απομυθοποιήσεων, προδοσιών, ρόδου, αλλά και ξίφους. Τελικά, ο ξεπεσμός της Μαντώς Μαυρογένους από έναν ατυχή έρωτα δεν είναι κάτι μοναδικό. Υπαρξιακά, είναι κάτι διαχρονικό. Η ιστορία είναι μοναδική, αλλά η ύπαρξη διαχρονική. Κάτι κοινό έχει ο ξεπεσμός της Μαντώς Μαυρογένους και της μητέρας της Μαντώς, της ηρωίδας, κάτι που η συγγραφέας προσπαθεί να υπερβεί και να ξεπεράσει. Κοινές «μοίρες» της ύπαρξης ταλανίζουν και τραυματίζουν τους ανθρώπους. Η ψυχανάλυση γίνεται όχημα αυτογνωσίας και ξεμπλέγματος. Η παρούσα έκδοση είναι καλαίσθητη.
2022-03-07 16:11:59
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΑΜΕΡΙΚΗ ΚΑΙ ΣΚΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΘΝΙΚΙΣΜΟΥΣ"
Ο ιστορικός Θάνος Βερέμης έχει ασχοληθεί όχι μόνο με την Ελλάδα, αλλά και με άλλες περιοχές του κόσμου. Αυτό το βιβλιαράκι είναι ένα σύντομο δοκίμιο, θα έλεγα, από την ταξιδιωτική του εμπειρία σε τρεις χώρες της Λατινικής Αμερικής: την Κούβα, το Μεξικό και την Αργεντινή. Προσπάθησε, επιπλέον, να δώσει ένα γενικό ιστορικό περίγραμμα για τις χώρες αυτές και να ανιχνεύσει τις εθνικιστικές εκφάνσεις εκεί. Το δεύτερο μέρος είναι μια συνοπτική εισαγωγή στον εθνικισμό και τις θεωρίες για τον εθνικισμό. «Ο καθολισμός για τους Μεξικανούς Ινδιάνους ήταν η επιστροφή στη θαλπωρή της μητρικής προστασίας και στην καθησυχαστική επανάληψη του παγανισμού. Έτσι, το Μεξικό, από όλες τις χώρες της Λατινικής Αμερικής, ανακάλυψε ένα δρόμο που είναι ολόδικός του». Την Κούβα τη βρίσκει σε κακή κατάσταση, ενώ η Αργεντινή υπέφερε από διαρκή πραξικοπήματα. Στο δεύτερο μέρος, ο ιστορικός αναφέρεται στον εθνικισμό γενικότερα. Στην Ισπανία, την Τουρκία, την Ελλάδα, τα Βαλκάνια. Κατά τον William H. McNeil ο εθνικισμός είναι μέρος της ιστορίας που δεν υπήρχε πριν το 1789 και δεν θα υπάρξει μετά την εκπνοή του μοντερνισμού (1945), με τον οποίο συμπορευόταν. Κάτι ανάλογο προτείνει και ο A.D. Smith. Σημειώνω ότι και ο Χομπσμπάουμ έχει πέσει έξω και βλέπουμε σήμερα πολλές αναβιώσεις των εθνικισμών. Εκτός, αν ζούμε ακόμα στη «μοντέρνα» εποχή. Δεν με ικανοποίησαν κάποιες απόψεις και αναλύσεις του σχετικά με τον εθνικισμό.
2022-03-07 16:09:12
Σχόλιο για το βιβλίο "Η ΣΟΦΙΑ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ"
Ο Πασκάλ Μπρυκνέρ είναι «εξοργιστικά» διεισδυτικός, ειλικρινής και η πένα του είναι άφταστη! Στο παρόν έργο, χρησιμοποιείται η «μπρυκνερική» μεθοδολογία της φιλοσοφίας, ένα μείγμα ιστορίας και ιστορικών πληροφοριών, ένα μείγμα φιλοσοφίας και φιλοσοφικών πληροφοριών, ένα μείγμα πολιτικής και κοινωνιολογίας και πολιτικών και κοινωνιολογικών πληροφοριών, αντίστοιχα, μια πρωτοτυπία στην κριτική ανάλυση και μια αποκαλυπτική δημοσιολογία. Είναι καυστικός και βλέπει λεπτομέρειες που σε πολλούς από εμάς διαφεύγουν. Έχουμε μια αμφιθυμία γύρω από το χρήμα. Το ίδιο το χρήμα έχει μια αμφιθυμία, μια «διαλεκτική» θα έλεγα. Έχει μια απελευθερωτική διάσταση και μια καταπιεστική διάσταση. Μια χρήσιμη και μια βλαβερή. Μια επαναστατική και μια αντιδραστική. Είναι εργαλείο μεταμόρφωσης, είναι και μέσο πτώσης. Είναι ευτοπία, είναι και δυστοπία. Το χρήμα το μισούμε ή το λατρεύουμε… Ακόμα και στις μέρες μας, αυτή η αντίφαση έχει γίνει συνύπαρξη. Το χρήμα, βεβαίως, έχει πολλά θετικά. Είναι ανειλικρινής όποιος δήθεν το αρνείται εντελώς. Προσφέρει χρόνο, μειώνει το άγχος, κατευθύνει την οικονομία και το νοικοκυριό και τα λοιπά. Το χρήμα έχει και τα αρνητικά του, που πολλές φορές αναφέρονται στο βιβλίο (σπατάλη, αποθέωση των απολαύσεων, ανισότητες, είναι πηγή φθόνου και διακρίσεων και άλλα). Αλλά το βιβλίο αυτό επιχειρεί να μας δείξει τη φωτεινή όψη αυτού του «διαβόλου», που όλοι χρησιμοποιούμε, άλλοι λιγότερο, άλλοι…πολύ περισσότερο (δικά μου λόγια). Ολόκληρη η φιλοσοφία της Σοφίας του Χρήματος φαίνεται να συνοψίζεται στη φράση των σελίδων 75-76: «Η σοφία, αν υπάρχει, έγκειται στην άρνηση τόσο της λατρείας όσο και της απέχθειας για το χυδαίο μέταλλο. Η ήπια απόλαυση του είναι προφανώς η καλύτερη λύση». Στο κεφάλαιο 3 φαίνεται όμως να αντιφάσκει όταν υποστηρίζει το δικαίωμα στον πλουτισμό. Πώς ο πλουτισμός συνάδει με την «ήπια απόλαυση»;. Από την άλλη, γνωρίζω καλά ότι δεν έχουμε συμφωνήσει και ούτε πρόκειται να συμφωνήσουμε ποτέ σε ένα επίπεδο γενικής ευημερίας, που να ικανοποιεί όλους.
2022-03-07 16:05:19
Σχόλιο για το βιβλίο "Η ΣΙΩΠΗ"
Μια υποβλητική ατμόσφαιρα, ένα μυστηριώδες κλίμα, μια αίσθηση παραλογισμού, εναγώνιας προσδοκίας επικείμενου κινδύνου και διάχυτης απειλής. Ωραία γλώσσα, ελλειπτική και διακεκομμένη, όπου οι φράσεις και οι σκέψεις είναι αποσπασματικές, ωστόσο μεστές και «χτυπητές». Το άτομο «καλύπτεται» από ευρύτερα σύνολα, ευρύτερα φαινόμενα και απειλές. Το έργο αυτό εκφράζει την ασημαντότητα των υποκειμένων και προειδοποιεί για τους τεχνολογικούς, τους πολιτισμικούς και τους οικολογικούς κινδύνους, που είναι κάτι σαν Υπερεγώ. Τα άτομα καλούνται να ανακαλύψουν μια ταυτότητα, ενώ οι προειδοποιήσεις περιέχουν και ένα άρωμα θεωριών συνωμοσίας. Το βιβλίο αυτό είναι τελικά μια κριτική και μια προειδοποίηση για τις τεχνολογικές εξελίξεις, για την αλλοτρίωση του πολιτισμού και τα «ψηφιακά πρεζάκια» (σελ. 100), καθώς και για τις οικολογικές και πολιτικές προκλήσεις. Είναι μια πολιτισμική κριτική, αλλά και για επισήμανση της αδυναμίας των ατόμων να εξηγήσουν φαινόμενα περίπλοκα, που τα υπερβαίνουν, φαινόμενα κοσμικά, υπαρξιακά και θεωρητικά. Μέσα στο διάχυτο κλίμα απειλής, μια μοναξιά διαφαίνεται, μια σιωπή. Μια απελπισία, ίσως, και ένας πανικός. Είναι σαν ένας δαίμονας, που προσπαθεί να ξεγελάσει το άτομο και το τελευταίο, αντί να σκορπίσει τις αμφιβολίες με το «cogito ergo sum», να είναι αναγκασμένο να καταφύγει ψυχαναγκαστικά στην πράξη και την πρακτική σκέψη. Αν και δεν το θεωρώ αριστούργημα, αξίζει τον κόπο να το διαβάσει κανείς. Κάποιος ανώνυμος κριτικός το χαρακτήρισε «ποίημα χωρίς στίχους». Η γλώσσα, σίγουρα μη ποιητική, είναι ήχοι, φωνές, εικόνες, έννοιες και πάνω από όλα σιωπή. Είναι σαν ένας έντεχνος πανικός, από τον οποίο οι μονάδες διαχωρίζονται ως άτομα και καταλήγουν μοναχικές, βουβές, ανίσχυρες και απελπισμένες. Πολλοί κριτικοί χαρακτήρισαν το έργο αυτό προφητικό. Θεώρησαν ότι το κλίμα μοναξιάς μοιάζει με αυτό της εποχής της covid-19.




2022-03-07 15:59:27
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΚΕΝΟΥ "
Ο Γκλυκσμάν μας προσφέρει σκέψεις για μια δημοκρατία που θα μπορέσει να ξεπεράσει τα μεγάλα προβλήματα των ημερών μας (ατομικισμός, αλλοτρίωση, έλλειψη συμμετοχής στα κοινά, κοινωνικός διαχωρισμός, διαφθορά, κοινωνικός ανταγωνισμός, περιβαλλοντικές προκλήσεις κ.λπ.). Η σκέψη του είναι φιλοσοφική (πολιτική φιλοσοφία) και κοινωνιολογική. Καταφεύγει πολύ στην κλασική σκέψη, την αρχαία ελληνική, αλλά κυρίως είναι επηρεασμένος από τον αναγεννησιακό φιλόσοφο Μακιαβέλλι. Τα συμπεράσματά του και οι προτάσεις τους πηγαίνουν προς τα όρια της άκρας αριστεράς. Η ανάλυσή του έχει επιχειρήματα και έχει λογική. Με έπεισε στο κομμάτι του «τι πρέπει να γίνει» και το «πώς είναι το ορθό», αλλά όχι ως προς το πόσο εφικτά και εφαρμόσιμα είναι τα όσα προτείνει. Ήδη υπάρχει μια αμηχανία. Συνθήματα, όπως «να πάρουμε τον έλεγχο στα χέρια μας» και συνθήματα για επανάκτηση της πολιτικής και της κυριαρχίας, σε έναν κόσμο που κυβερνούν τα λόμπι και οι ελίτ, υφαρπάχτηκαν από λαϊκιστές και εθνικιστές με ξενοφοβικές και, γενικότερα, μισαλλόδοξες τάσεις. Ο συγγραφέας δεν αναφέρεται εκτενώς στο πώς θα διαλυθεί πρακτικά αυτή η αλληλοεπικάλυψη και παρεξήγηση. Επιπλέον, προτείνει ως ενοποιητικό παράγοντα, της πολιτικής, την οικολογία. Όσο βασικά κι αν είναι τα περιβαλλοντικά προβλήματα και το περιβάλλον, όσο επιτακτικές είναι ανάγκες να το βλέπουμε σαν τραγική κατάσταση, δεν βλέπω τάσεις της κοινωνίας, οι οποίες θα δέχονταν ως ομπρέλα την οικολογία. Παλιότερα, το ρόλο της «ομπρέλας» κλήθηκε να παίξει ο μαρξισμός-λενινισμός, κατά τη γνώμη μου με ένα πολύ άγονο κι ελλιπή τρόπο, αλλά σε πολλές περιπτώσεις αποτελεσματικό. Δεν λέω ότι η οικολογία δεν θα έπρεπε να έχει βαρύνουσα σημασία και να επιλύει τις αντιφάσεις. Απλά, δεν διαφαίνεται κάτι τέτοιο εμπειρικά. Είναι ένα ευχολόγιο.
2022-03-07 15:54:41
Σχόλιο για το βιβλίο "ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΟ ΘΑΥΜΑΣΤΟ ΝΕΟ ΚΟΣΜΟ"
Η κοινωνία που περιγράφει: Είναι αλλοτριωμένη, χωρίς να το συνειδητοποιεί, επειδή υπάρχουν εύκολες λύσεις για την ανακούφιση από τη δυστυχία, το άγχος και τη δυσφορία. Είναι ανελεύθερη. Ήδη από τη βρεφική ηλικία, τα παιδιά υπόκεινται σε προπαγάνδα και «Υπνοπαιδεία» ώστε να διατηρείται το status quo και η κοινωνική σταθερότητα. Τα έντονα συναισθήματα, η πίστη σε ιδανικά, η ελευθερία, είναι παράγοντες κοινωνικής αποσταθεροποίησης και διώκονται. Τα συναισθήματα, τα υψηλά ιδανικά, η προσπάθεια, το πέρασμα στην ποιότητα και το βάθος, η αυτοθυσία, η απεριόριστη γνώση, είναι όλα παράγοντες κοινωνικής αποσταθεροποίησης και αντιμετωπίζονται όχι μόνο ως παρεκκλίνοντα φαινόμενα, αλλά προξενούν αρνητική κατάπληξη και αηδία. Οι λέξεις «γάμος», «μητέρα», «πατέρας», «Θεός», «Σαίξπηρ» και άλλες, προκαλούν αισθήματα αποστροφής και δηλώνουν προστυχιά. Όλοι ανήκουν σε όλους, όλοι ανήκουν στο Όλο, που κατανέμει τις αρμοδιότητες μεταξύ διαφόρων κατηγοριών ανθρώπων. Η σεξουαλικότητα είναι κάτι κοινό. Είναι ντροπή η αγάπη και η αφοσίωση. Παρεκκλίνει όποιος είναι μονογαμικός. Είναι μια αυστηρά ταξική κοινωνία. Μια κοινωνία ευγονικής, όπου υπάρχουν βιολογικά ανώτεροι τύποι ανθρώπων και βιολογικά κατώτεροι. Μια κοινωνία ευδαιμονιστική και ηδονιστική, όπου αρκούν τα χάπια «σόμα», οι Αισθησιοταινίες, το ελεύθερο σεξ, το ράντισμα με αρώματα και άλλοι παρόμοιοι τρόποι για την «ευτυχία». Μια κοινωνία εχθρική στην ελεύθερη επιστήμη, όπου η επιστήμη χρησιμοποιείται όχι για να ανακαλύψει αλήθειες, αλλά για να αλυσοδέσει και να χειραγωγήσει. Μια κοινωνία στατική, όπου στηρίζεται στην προγραμματισμένη και προκαλλιεργημένη συμπεριφορά και η κάθε παρέκκλιση αντιμετωπίζεται δραστικά. Η «ευτυχία» και η κοινωνική σταθερότητα κατισχύουν της ομορφιάς, της αλήθειας και της γνώσης. Πρόκειται για μια κοινωνία, όπου όλοι υποτίθεται ότι έχουν το ρόλο τους, αλλά ουσιαστικά είναι ανελεύθεροι και καθηλωμένοι. Είναι μια κοινωνία όπου η λανθασμένη χρήση της βιοτεχνολογίας και της χημείας την καθιστούν εφιαλτική.
2022-02-24 20:28:00
Σχόλιο για το βιβλίο "ΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΚΑΙΝΟΥΡΙΟΣ ΚΟΣΜΟΣ"
Η κοινωνία που περιγράφει: Είναι αλλοτριωμένη, χωρίς να το συνειδητοποιεί, επειδή υπάρχουν εύκολες λύσεις για την ανακούφιση από τη δυστυχία, το άγχος και τη δυσφορία. Είναι ανελεύθερη. Ήδη από τη βρεφική ηλικία, τα παιδιά υπόκεινται σε προπαγάνδα και «Υπνοπαιδεία» ώστε να διατηρείται το status quo και η κοινωνική σταθερότητα. Τα έντονα συναισθήματα, η πίστη σε ιδανικά, η ελευθερία, είναι παράγοντες κοινωνικής αποσταθεροποίησης και διώκονται. Τα συναισθήματα, τα υψηλά ιδανικά, η προσπάθεια, το πέρασμα στην ποιότητα και το βάθος, η αυτοθυσία, η απεριόριστη γνώση, είναι όλα παράγοντες κοινωνικής αποσταθεροποίησης και αντιμετωπίζονται όχι μόνο ως παρεκκλίνοντα φαινόμενα, αλλά προξενούν αρνητική κατάπληξη και αηδία. Οι λέξεις «γάμος», «μητέρα», «πατέρας», «Θεός», «Σαίξπηρ» και άλλες, προκαλούν αισθήματα αποστροφής και δηλώνουν προστυχιά. Όλοι ανήκουν σε όλους, όλοι ανήκουν στο Όλο, που κατανέμει τις αρμοδιότητες μεταξύ διαφόρων κατηγοριών ανθρώπων. Η σεξουαλικότητα είναι κάτι κοινό. Είναι ντροπή η αγάπη και η αφοσίωση. Παρεκκλίνει όποιος είναι μονογαμικός. Είναι μια αυστηρά ταξική κοινωνία. Μια κοινωνία ευγονικής, όπου υπάρχουν βιολογικά ανώτεροι τύποι ανθρώπων και βιολογικά κατώτεροι. Μια κοινωνία ευδαιμονιστική και ηδονιστική, όπου αρκούν τα χάπια «σόμα», οι Αισθησιοταινίες, το ελεύθερο σεξ, το ράντισμα με αρώματα και άλλοι παρόμοιοι τρόποι για την «ευτυχία». Μια κοινωνία εχθρική στην ελεύθερη επιστήμη, όπου η επιστήμη χρησιμοποιείται όχι για να ανακαλύψει αλήθειες, αλλά για να αλυσοδέσει και να χειραγωγήσει. Μια κοινωνία στατική, όπου στηρίζεται στην προγραμματισμένη και προκαλλιεργημένη συμπεριφορά και η κάθε παρέκκλιση αντιμετωπίζεται δραστικά. Η «ευτυχία» και η κοινωνική σταθερότητα κατισχύουν της ομορφιάς, της αλήθειας και της γνώσης. Πρόκειται για μια κοινωνία, όπου όλοι υποτίθεται ότι έχουν το ρόλο τους, αλλά ουσιαστικά είναι ανελεύθεροι και καθηλωμένοι. Είναι μια κοινωνία όπου η λανθασμένη χρήση της βιοτεχνολογίας και της χημείας την καθιστούν εφιαλτική.
2022-02-24 20:26:26
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΥΦΛΟΙ ΣΤΡΑΤΟΙ "
Το βιβλίο που έγραψε ο Ιωάννης Μ. Βαρβιτσιώτης σε συνεργασία με το Σωτήρη Ρούσσο είναι λίαν καλογραμμένο, κατατοπιστικό και σαφές. Παρότι κάνει μια ιστορική αναδρομή, είναι προπαντός ένα πολιτικό έργο, που προειδοποιεί για τον κίνδυνο του ισλαμικού εξτρεμισμού. Γραμμένο πριν το Ισλαμικό Κράτος και την ισλαμική στροφή του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης στην Τουρκία του Ερντογάν, δεν έχει πέσει έξω στις δυσοίωνες προβλέψεις και εκτιμήσεις. Το έργο είναι σοβαρό, χωρίς προκλητική διάθεση για κινδυνολογία. Έχουμε ένα κίνδυνο ορατό, είναι μάταιο να το αρνούμαστε. Οι συγγραφείς, αναλύουν τη γεωπολιτική του ισλαμισμού και υποστηρίζουν ότι ο φονταμενταλισμός δεν είναι ένα γεωγραφικά στεγανοποιημένο φαινόμενο, αλλά διάχυτο και ανεξέλεγκτο. Ενδιαφέρον παρουσιάζουν όλες οι ερμηνείες στην ανάλυση αυτού του φαινομένου, καθώς και οι σχέσεις με τη Δύση. Οι συγγραφείς αναφέρονται σε διάφορα γεγονότα, αλλά δίνουν έμφαση στο τσετσενικό, το τουρκικό, το ιρανικό και το βαλκανικό πρόβλημα. Ενώ σε πολλά βιβλία για τον ισλαμικό φονταμενταλισμό απουσιάζουν οι διαστάσεις της μετανάστευσης, οι συγγραφείς εδώ αναφέρονται ρητά στη μετανάστευση μουσουλμάνων στη Δύση, όπου άλλοι είναι προσαρμοστικοί, λιγότερο και περισσότερο, και άλλοι απροσάρμοστοι, ικανοί μέχρι να διαπράξουν και τρομοκρατικές ενέργειες. Οι συγγραφείς σχηματοποιούν και διαχωρίζουν, αλλά όχι με στείρο τρόπο, μόνο για τις ανάγκες κατανόησης της ανάλυσης. Είναι από τα καλύτερα βιβλία που έχω διαβάσει για το πολιτικό Ισλάμ και το φονταμενταλισμό, γραμμένο μάλιστα από Έλληνες συγγραφείς, έναν δεξιό πολιτικό, πρώην βουλευτή της Νέας Δημοκρατίας και έναν ειδικό επί του Ισλάμ. Πρόκειται για περιεκτική δουλειά, στην οποία παράλληλα δεν γίνεται κατάχρηση της φλυαρίας και κουραστικών και άσκοπων λεπτομερειών.
2022-02-24 20:12:39
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΖΟΡΤΖ ΟΡΓΟΥΕΛ, ΕΝΑΣ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΟΣ ΑΝΑΡΧΙΚΟΣ "
Ο Όργουελ ήταν μια περίεργη περίπτωση σοσιαλιστή και αριστερού, πάντα επιφυλακτικός, αλλά ριζοσπάστης, «καχύποπτος» και διεισδυτικός. Το 1984 δεν είναι εξάλλου προφητεία. Ήταν περισσότερο «σάτιρα» και κριτική. Εκεί ο Όργουελ επισήμανε κινδύνους και δεν ήθελε να τα βάλει με το σοσιαλισμό και το Αγγλικό κομμουνιστικό κόμμα. Σαφώς, προτιμούσε φιλελεύθερες καπιταλιστικές δημοκρατίες από ολοκληρωτικά καθεστώτα. Επέκρινε τους διανοούμενους και τους πρόσαπτε πολλά: ηγεμονικές τάσεις, πρακτικές χειραγώγησης και επιθυμίες για ολοκληρωτισμό. Η σκέψη του Μισεά είναι δύσκολη. Ο ακροαριστερός Μισεά εισάγει την οργουελιανή σκέψη στη Γαλλία, γιατί τη θεωρεί ανατρεπτική κατά του Συστήματος. Ταυτοχρόνως, με αφορμή την εισαγωγή και παρουσίαση του Όργουελ, ο Μισεά αναπτύσσει και τη δική του κριτική: μια κριτική του ορθόδοξου μαρξισμού, μια κριτική της ευρύτερης αριστεράς, της εξουσίας, της κοινωνίας, μια κριτική του καπιταλισμού. Υπάρχουν διάφορες αντιμετωπίσεις στο έργο του Όργουελ: να λάβουν υπόψη τους τον «αντικομουνιστή Όργουελ» των δύο τελευταίων έργων, να τον υποτιμήσουν ως έναν ήσσονα φιλόσοφο και συγγραφέα, να τον μελετήσουν σφαιρικά. Ο Όργουελ είχε αποκαλέσει τον εαυτό του συντηρητικό αναρχικό (για την ακρίβεια, Τόρη αναρχικό), χωρίς να σοβαρολογεί. Δεν ήταν σίγουρα αναρχικός, είχε όμως αναρχικά στοιχεία, ενώ μεταστράφηκε σε σοσιαλιστή, όταν ήρθε σε επαφή με τους λαϊκούς ανθρώπους, εργάτες στις αποβάθρες του Γουίγκαν και γνώρισε τις συνθήκες ζωής τους. Πάντα ήταν μες στα πράγματα της αποχής, ως ετερόδοξος σοσιαλιστής, συντηρητικός αναρχικός, κριτικός συντηρητικός. Στην Ισπανία, κατά τη διάρκεια του εμφυλίου, εξέφρασε συμπάθεια προς τους αναρχικούς.
2022-02-24 20:09:38
Σχόλιο για το βιβλίο "ΤΟ ΣΥΝΤΟΜΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΗΣ ΑΝΑΡΧΙΑΣ"
Το σπουδαίο αυτό βιβλίο-ντοκουμέντο του Χανς Μάγκνους Εντσενμπέργκερ, εκδόθηκε στην ελληνική γλώσσα από τις εκδόσεις Οδυσσέας. Η μετάφραση από τα γερμανικά είναι του Νίκου Δεληβοριά. Αυτό το έργο είναι μια μείξη πολιτικού δοκιμίου, στρατευμένου μάλιστα, έρευνας και μαρτυριών με λογοτεχνική, ιστορική και πολιτική αξία. Ο Εντσενμπέργκερ προλογίζει στα περισσότερα κεφάλαια και εξιστορεί μια επανάσταση που κράτησε λίγο και απέτυχε, με έμφαση στην προσωπικότητα και τη δράση του Μπουεναβεντούρα Ντουρούτι. Η ιστορία και οι μαρτυρίες από τον τύπο, παλιών συντρόφων, είναι οι περισσότερες μέχρι το θάνατό του, το 1936 και πριν αρχίσει ο Ισπανικός Εμφύλιος. Η κατάσταση στην Ισπανία ήταν σε έξαρση και οι αναρχικοί εργάτες μαχητικοί και πολυάριθμοι. Οι εχθροί τους, αλλά και οι εσωτερικές, σχετικές με την προβληματική αναρχική θεωρία, αδυναμίες, εμπόδιζαν να εφαρμοστεί η αναρχία στην Ισπανία -και στον κόσμο, αν εξαιρεθεί η επίσης βραχυπρόθεσμη Παρισινή κομμούνα το 1871. Το έργο δεν θα το χαρακτήριζα μυθιστόρημα. Είναι ένα έργο πολιτικό που σοκάρει και ενημερώνει, από μια, ως επί το πλείστον, φίλα προσκείμενη διάθεση. Έχει όμως και λογοτεχνική αξία κι αυτό είναι σίγουρο!
2022-02-24 20:07:28

Βρείτε μας στο...

Review Widget
Verisign Eurobank EFG
Paypal IRIS