Άρθρο της Lifo για την Πολιτεία (2015)

Γράφει η Σταυρούλα Παπασπύρου

Για το βιβλιοπωλείο Πολιτεία έχουν γραφτεί πολλοί ύμνοι ως τώρα και τίποτε στον ορίζοντα δεν δείχνει πως η καλή του φήμη μπορεί να κλυδωνιστεί. Πρώτα απ' όλα, παραμένει ένα από τα πιο ενημερωμένα βιβλιοπωλεία που διαθέτουμε. Όπου επιτρέπεται κάνει γενναίες εκπτώσεις, αλλά δεν βάζει ό,τι κι ό,τι στους πάγκους με τις προσφορές. Μολονότι δαιδαλώδες, μπορείς άνετα να προσανατολιστείς στους χώρους του. Οι δε πωλητές του θεωρούνται κινητές βιβλιοθήκες, έχουν άποψη για το τι κυκλοφορεί κα είναι πρόθυμοι να βοηθήσουν, από τους φοιτητές που ετοιμάζουν το διδακτορικό τους μέχρι τους ρεπόρτερ που θέλουν να πιάσουν τον σφυγμό της αγοράς άκοπα, μ' ένα τηλεφώνημα. Στο ξεκίνημά του, στα μέσα της δεκαετίας του '80, ήταν μια τρύπα στη Στοά της Όπερας. Σήμερα απλώνεται σε τέσσερα καταστήματα επί της Ασκληπιού, μεταξύ Ακαδημίας και Σόλωνος, διαθέτει επτά εξειδικευμένα τμήματα απ' όπου μπαινοβγαίνουν πάνω από 100.000 τίτλοι τον χρόνο, απασχολεί σε σταθερή βάση 65 άτομα και μέσω της ιστοσελίδας του politeianet.gr δεν δραστηριοποιείται απλώς στο ηλεκτρονικό εμπόριο, αλλά προσφέρει κι ένα τεράστιο βιβλιογραφικό αρχείο που κάθε μέρα ανανεώνεται.

«Η Πολιτεία είναι τόπος μαγικός! Θα βρεις φίλους και γνωστούς, όλα τα βιβλία που ψάχνεις κι όλα τα βιβλία που δεν ήξερες ότι έψαχνες, και είναι από τα λίγα βιβλιοπωλεία που αντιμετωπίζουν με σεβασμό όχι μόνο τους πελάτες, αλλά και τους εκδότες με τους οποίους συνεργάζονται» λέει η Πόπη Γκανά των εκδόσεων Μελάνι. «Πέντε τέτοια βιβλιοπωλεία να υπήρχαν ακόμα, θα 'χαμε λύσει το πρόβλημά μας» υπερθεματίζει ο συγγραφέας και εκδότης του Τόπου, Άρης Μαραγκόπουλος: «Η Πολιτεία αποτελεί υπόδειγμα. Δεν πόνταρε στους περιστασιακούς αναγνώστες των μπεστ-σέλερ, δεν έγινε δωρατζίδικο ή σούπερ-μάρκετ και οι προμηθευτές του ξέρουν πως δεν θα τους κρεμάσουν, θα εισπράξουν τα συμφωνηθέντα στην ώρα τους. Καλύπτει όλη την γκάμα των βιβλίων και είναι φανερό πως οι άνθρωποι εκεί μέσα διαβάζουν, ενημερώνονται. Πας στο τμήμα με τα δοκίμια και ο πωλητής μπορεί να σου δώσει ό,τι ζητήσεις, απ' όλες τις επιστήμες! Πας στο τμήμα λογοτεχνίας για ένα μυθιστόρημα του Χένρι Τζέιμς και κανείς δεν θα συμβουλευτεί το κομπιούτερ, έχουν υπ' όψη τους και τον οίκο που το εξέδωσε και τον μεταφραστή. Αναζητάς την τελευταία ποιητική συλλογή του Αναγνωστάκη κι αν δεν υπάρχει, κάποιος θα πεταχτεί ως τη Νεφέλη να τη φέρει. Είναι σπουδαίο αυτό που δημιούργησε ο Λιβέριος! Είχε, βέβαια, και την Αναστασέα κοντά του. Ποιο άλλο βιβλιοπωλείο θα μπορούσε να βγάλει συγγραφέα από τα σπλάχνα του;»

Σήμερα μοιάζει σχεδόν απίστευτο, αλλά στην αυγή της Μεταπολίτευσης η ιδιότητα του βιβλιοπώλη –όπως και του εκδότη– μικρή σχέση είχε με την ιδιότητα του έμπορα. Ειδικά για τη νεολαία, το βιβλίο ήταν ένα παράθυρο στον κόσμο των ιδεών, της γνώσης, τρόπος απόλαυσης αλλά κι εργαλείο πολιτικό, όχι μέσο ατομικού πλουτισμού και κοινωνικής αναρρίχησης. Στην Πολιτεία υιοθετήθηκε από την αρχή μια συστηματική πολιτική εκπτώσεων και η έγνοια τόσο του Λιβέριου όσο και της Αναστασέα ήταν να εφοδιάζονται με ό,τι εκδιδόταν όχι μόνο στην Αθήνα, αλλά και στην περιφέρεια. «Φέρναμε τα πάντα» λέει η τελευταία. «Δεν ήταν, άλλωστε, και τόσο πολλά. Η ποιότητα των τίτλων, όμως, είχε ανεβεί. Διανοούμενοι που επί χούντας ζούσαν στη Γαλλία ή στην Ιταλία έφερναν αριστουργήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας επιστρέφοντας! Η κίνηση στο βιβλιοπωλείο ήταν τόσο μεγάλη, που γρήγορα διαπιστώσαμε πως η Στοά δεν μας χώραγε. Κι έτσι, το '88 αποφασίσαμε να μεταφερθούμε στο υπόγειο της Ασκληπιού».